65 Jaar betrekkingen Nederland Maleisië

Samen met de Maleisische Ambassade organiseert de VNM een lezingen forum op Vrijdag 25 November (inloop 15.30 uur). In het licht van de 65 jaar relaties zullen de twee sprekers hun visie geven op de samenwerking tussen Maleisië en Nederland. Hiervoor heeft de VNM sprekers uitgenodigd vanuit twee zeer uiteenlopende maar actuele onderwerpen.

 

  • Mirjam Shatanawi, docent Erfgoedtheorie aan de Reinwardt Academie/Hogeschool voor de Kunsten Amsterdam. Zij geeft een lezing over de materiële cultuur van de Malay bevolking in Nusantara (Maleisië en Indonesië) en de aan/afwezigheid van deze unieke collecties in Europese musea.
  • Jouke Spoelstra, Kapitein-Luitenant ter Zee TD (bd) en onderzoeker naar de gezonken onderzeeboot O13 blikt terug op de recente geschiedenis van de inzet van Nederlandse onderzeeboten tijdens WOII ter verdediging van toenmalig Malaya tegen de inval van Japan.

Malay objects in Dutch collections
Dr. Mirjam Shatanawi, conservator en onderzoeker, geeft een lezing over de materiële cultuur van de Malay bevolking in Nusantara (Maleisië en Indonesië) in musea in Nederland. Wat ligt er in de depots en hoe zijn de musea eraan gekomen? Zij zal dit toelichten met verhalen over enkele bijzondere objecten.

 

Biografie Mirjam Shatanawi
Mirjam Shatanawi is docent Erfgoedtheorie aan de Reinwardt Academie/Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten. Ze promoveerde aan de Universiteit van Amsterdam op een proefschrift over de stiltes rond de Indonesische islam in musea in Nederland, waarvoor ze de geschiedenissen van museale objecten en collecties bestudeerde. Tussen 2001 en 2018 werkte ze als conservator bij het Tropenmuseum in Amsterdam, het Museum Volkenkunde in Leiden, het Afrika Museum in Nijmegen en het Wereldmuseum in Rotterdam. Zij is de auteur van Islam at the Tropenmuseum (LM Publishers, 2014) en mederedacteur van Islam and Heritage in Europa: Pasts, Presents and Future Possibilities (Routledge, 2021).

HNLMS K XVIII arrives at Surabaya 1935

Restanten van Nederlandse onderzeeboten in de Zuid-Chinese Zee.
Jouke Spoelstra, Projectleider onderzoek oorlogswrakken bij Commandant Zeestrijdkrachten

Aan het eind van 1941, net voor de Japanse invasie in Maleisië en het toenmalig Nederlands Oost- Indië, beschikte de Nederlandse onderzeedienst in De Oost over 13 operationele onderzeeboten. Zij opereerden vooral vanuit de Marinebasis Soerabaja naar de Javazee en Zuid-Chinese Zee. De onderzeeboten hadden zich bekwaamd in nieuwe tactieken waarbij zij in kleine groepen nauw samenwerkten met de Marineluchtvaartdienst. Deze tactieken werden onder de Duitsers later bekend als de Wolfpacks. De Nederlandse onderzeeboten waren bij de eersten die eenheden van de Japanse invasievloot onderschepten en aanvielen.

Met zijn lezing beoogt Jouke enig inzicht te geven in de operaties in deze eerste oorlogsmaanden. Hij gaat dieper in op de verliezen die werden geleden, en in het lot van bemanningen en boten. En de inspanningen van nabestaanden, die later hun krachten bundelden in de Stichting Nabestaanden Onderzeeboten 1940-1945 (kortweg SNO).

Biografie Jouke Spoelstra
Jouke Spoelstra (1957) trad in 1979 aan als adelborst op het Koninklijk Instituut van de Marine in Den Helder. Na zijn promotie tot officier diende hij de eerste 10 jaar van zijn carrière aan boord van onderzeeboten. Ook in zijn verdere carrière achtervolgde de onderzeedienst hem als een rode draad.
Sinds 2007 maakt hij als nevenfunctie deel uit van de Werkgroep Onderzeeboten, een samenwerkingsverband tussen Commandant Zeemacht en de Stichting Nabestaanden Onderzeeboten 1940-1945 (SNO).

De Werkgroep was in het leven geroepen om de destijds nog vermiste wrakken van de onderzeeboten Hr.Ms.O 20 en Hr.Ms. K XVI (beide verloren gegaan in de Zuid-Chinese Zee) en Hr.Ms.O13 (verloren gegaan in de Noordzee) op te sporen. Daarbij werden ook andere oorlogswrakken projecten bij hem neergelegd. In de afgelopen jaren is hij betrokken geweest bij de identificatie van een 15 tot 20 tal scheepswrakken, waaronder meer dan 10 onderzeeboten. De zoektocht naar de O13 loopt nog steeds.

De bijeenkomst vindt plaats op de Maleisische ambassade, Rustenburgweg 2, 2517 KE Den Haag (vanaf 15.30 t/m 19.00 uur). Beide lezingen zijn in de Engelse taal. Na afloop van de lezingen wordt er vanuit de ambassade lichte snacks aangeboden. De bijeenkomst is gratis voor leden van de VNM. Aanmelding kan via email mwthehague@kln.gov.my